De dood overwonnen

Ik hoor mensen wel eens zeggen dat ze de dood hebben overwonnen. Na een ziekte of operatie bijvoorbeeld. Zeggen dat je de dood hebt overwonnen, is een bijzondere opmerking. Die nooit waar is.

Het kan ons allemaal overkomen. Dat je opeens ziek word. Of plots onder een vrachtwagen komt. Hoe gezond je ook eet. Hoe goed je ook oplet. Wij mensen zijn kwetsbare wezens. En we komen en we gaan.

Als iemand ziek wordt dan lijkt het alsof de dood ineens heel dichtbij is. En dan worden we vaak bang. Zeker als we jong zijn, omdat we dan vinden dat het nog niet onze tijd is om te gaan. Of als een kind ziek is en de ouders niet. Dan voelen we dat er iets niet klopt. Ouders horen eerder te gaan dan kinderen. Mensen horen dood te gaan als ze oud zijn, als het hun tijd is. Als hun leef-tijd ernaar is. Maar zo is het leven niet. De dood neemt ons soms eerder, en soms abrupt.

Wie strijdt met wie?

Wanneer mensen een ziekte krijgen en daarvan genezen dan kunnen ze zeggen dat ze de dood hebben overwonnen. Dan klinkt het alsof ze machtiger zijn dan de dood. En dat is niet zo. Ook niet bij een ziekte, ook al word je genezen. Wij staan niet boven de dood. We gaan allemaal. Als je goed naar de mensen kijkt die dit zeggen, dan zie je vaak dat ze triomfantelijk kijken. Dat is zichtbaar aan de oppervlakte. Maar als je goed kijkt zie je daarachter vaak een vleug angst of een afwezige blik.

Ze hebben de dood niet overwonnen. De dood is hen simpelweg niet komen halen. Wat ze overwonnen hebben, is niet de strijd met de dood. Maar de strijd met zichzelf. Ze hebben gestreden met hun angst om dood te gaan. Hun eigen angst.

Het leven weer pakken

In een familieopstelling kun je hiermee werken door een cliënt tegen de dood te laten zeggen: “Het was nog niet mijn tijd om te gaan.” ” Je stond verder van me af dan ik dacht”. ” Ik streed met mijzelf, niet met jou.” “Als het mijn tijd is mag je me komen halen. Dan zal ik me bij mijn (over) (groot) ouders voegen.” “Nu is niet mijn tijd, ik leef.”

Wat je daarna vaak ziet gebeuren is dat de persoon die ‘de dood had overwonnen’ een vredige rust op zijn gezicht krijgt tegelijk met een glimlach. Alsof iemand zich dan op een diepere laag realiseert: Oh ja, ik ben er nog. Ik ging helemaal niet dood.

Een artikel van Jasper Jobse, Foto: Flickr
6 Reacties
  1. “De dood overwinnen kan niet, want uiteindelijk wint die altijd.” Flauwe taalspelerij, en onzin. Je kunt best strijden met iets of iemand, overwinnen, en later nog een keer verliezen van dezelfde tegenstander. En als ik vecht om niet dood te gaan, en dat lukt, dan vind ik het wel erg makkelijk (en onterecht) te zeggen dat ik dan tegen mijn eigen doodsangst heb gestreden. Of dat ik niet gewonnen heb, maar dat de dood besloten heeft mij niet te halen. Alsof we Ireen Wüst niet hoeven te bewonderen voor haar overwinningen, omdat het Succes besloten heeft het haar te gunnen.
    Doodsangst is buitengewoon nuttig, en heeft al menig mens behoed voor de dood. Dat je er niet voortdurend meer rond moet lopen is niet meer dan logisch.

  2. Wij mensen kunnen geen oordeel leggen over leven en dood. Alsof het beter is om te leven dan dood te zijn. Wie zegt dat? Er is geen goed of fout, beter of slechter. Er is wat er is.

    Je begeleidt eigenlijk ook geen opstelling maar een proces, in de mens.

  3. Ervaring met ziekte en dood. Na een ernstige (zieke )periode, uit een diepe coma terug, lijkt het als of je inderdaad met iets gestreden hebt. Ik kan de vinger nooit tot op heden nooit op het juiste woord leggen. Je strijd inderdaad. wie met wie? anderen noemen het een BDE. Het lijkt als of je de richting van de dood bewust kiest? Aan de andere kant vecht jouw innerlijke kracht hier tegen, omdat het nog geen tijd is. Het getuigt van zeer gediciplineerde wilskracht om te ontdekken, wat, wie, er achter de eigen angsten zich verschuild hebben, en om deze te ontmaskeren. Dit is niet niks, een flinke dosis geduld en moed, zullen er voor zorgen dat deze angsten ( familie opstellingen ) zichtbaar gemaakt kunnen worden, om verder een eigen leven te kunnen leiden.

  4. Helemaal mee eens, tovert een mooie glimlach tevens een diepe zucht bij het lezen van dit stuk. Het is niet mijn tijd, als mijn tijd er is kom ik ook. Dit is niet niks om je overgenomen angsten te overwinnen, terwijl je bezig bent dit te doen en te voelen, dan ook nog de gelegenheid niet gegund wordt door invloeden van buitenaf om dit te beleven. En toch zullen inderdaad angsten overwonnen mogen worden. Iedereen heeft een eigen kijk hierover. Het is goed zoals het is.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *